1979. – Wikipedija / Википедија

1979. – Wikipedija / Википедија
Prijeđi na sadržaj
Izvor: Wikipedija
Ovo je članak o godini 1979.
Milenijum
2. milenijum
Vjekovi
19. vijek
20. vijek
21. vijek
Decenija
1940-e
1950-e
1960-e
1970-e
1980-e
1990-e
2000-e
Godine
1976
1977
1978
1979
1980
1981
1982
1979.
. po kalendarima
Gregorijanski
1979..
(MCMLXXIX)
Ab urbe condita
2732.
Islamski
1399–1400.
Iranski
1357–1358.
Hebrejski
5739–5740.
Bizantski
7487–7488.
Koptski
1695–1696.
Hindu kalendari
Vikram Samvat
2034–2035.
Shaka Samvat
1901–1902.
Kali Yuga
5080–5081.
Kineski
Kontinualno
4615–4616.
60 godina
Yin Zemlja Koza
(od kineske Ng.)
Holocenski kalendar
11979.
Podrobnije:
Kalendarska era
Godina
1979
MCMLXXIX
) bila je
redovna godina koja počinje u ponedjeljak
po gregorijanskom kalendaru.
Međunarodna godina deteta (UN).
1979
10
11
12
Rođenja
Smrti
Događaji
uredi
uredi kod
Januar/Siječanj
uredi
uredi kod
1. 1.
SAD
prenose diplomatsko priznanje sa Republike Kine (
Tajvan
) na
Narodnu Republiku Kinu
1. 1. -
Jura
postaje najmlađi kanton
Švajcarske
, izdvajanjem iz
Berna
1. 1. - Francuski
Peugeot
preuzima kompanije Chrysler Europe i
Simca
3. 1.
- Na Drugom programu TV Beograd emitovana prva "Beogradska hronika".
4. 1.
Shapour Bakhtiar
, opoziciona figura, postavljen za predsednika
iranske carske
vlade, zbog čega je izbačen iz Nacionalnog fronta.
4. 1. - U Splitu palo 20 cm snega, jutarnja temperatura u Mostaru -10.
7. 1.
- Vijetnamske snage i kambodžanski pobunjenici ulaze u glavni grad
Kampučije
Phnom Penh
i formalno ruše režim
Crvenih Kmera
, koji se povlače prema tajlandskoj granici.
8. 1.
Proglašena
Narodna Republika Kampučija
, pod vijetnamskim okriljem, bez međunarodnog priznanja (režim traje do
1993
, od 1989. pod imenom Država Kambodža). Dezorganizacija u zemlji vodi do gladi.
8. 1. - Eksplozija francuskog
tankera
Betelgeuse
na jugu Irske, 50 poginulih.
9. 1.
- Osnovan Fond "Nikola Tesla" za podsticaj naučnom stvaralaštvu.
9. 1. - Koncert "Muzika za
UNICEF
" u Generalnoj skupštini UN, domaćini
Bee Gees
ABBA
predstavila novu pesmu "Chiquitita".
9. 1. - Predstavnici Čilea i Argentine potpisali Akt iz Montevidea kojim zahtevaju papino posredovanje u sporu oko
Beaglovog prolaza
13. 1.
- Dvojica Hrvata u Čikagu ponovo osuđena za upad u zapadnonemački konzulat u tom gradu prošlog avgusta.
januar - februar - "
Zima nezadovoljstva
" u Velikoj Britaniji - brojni štrajkovi protiv zamrzavanja plata u borbi protiv inflacije, a takođe i oštra zima.
16. 1.
Iranska revolucija
: šah
Mohammed Reza Pahlavi
napustio zemlju sa porodicom.
16. 1. -
BBC
prikazao prvu od 13 epizoda prirodnjačke TV serije
Life on Earth
sa
Davidom Attenboroughom
. Čuven je njegov susret sa planinskom gorilom u 12. epizodi (3. 4.; u SFRJ se prikazuje preko TV Sarajevo od 3. januara 1981).
20. 1.
- Osnovana firma Kosovouniverzum, zvanični početak poslovnih aktivnosti
Braće Karić
22
26. 1.
- Američka TV serija "
Holokaust
" je prikazana u Zapadnoj Nemačkoj, izaziva veliku pažnju.
29. 1.
- Brenda Ann Spencer
pucala na školu
San Diegu
, Kalifornija, ubila dvoje i ranila osmoro; objašnjenje: "Ne volim ponedeljke" (inspiracija za pesmu
I Don't Like Mondays
irskog benda
The Boomtown Rats
-a).
28. 1.
5. 2.
Deng Xiaoping
u poseti SAD, prva poseta lidera NR Kine toj zemlji.
30. 1.
- Varig Flight 967: brazilski teretni avion sa šest članova posade nestao nad Pacifikom (kapetan je preživeo pad aviona
1973
).
Februar/Veljača
uredi
uredi kod
Homeinijev
povratak
1. 2.
- Ajatolah
Ruholah Homeini
se vraća u
Iran
posle 14 godina progonstva, dočekuje ga ogromna oduševljena masa (→
Dekada Fadžra
).
12. 2.
- Tito na bliskoistočnoj turneji: Kuvajt, Irak, Sirija, Jordan.
2. 2.
Sid Vicious
(21), umro od predoziranja heroinom (njegova partnerka
Nancy Spungen
je ubijena prošlog oktobra, za šta je on osumnjičen).
4. 2.
- Homeini imenuje
Mehdija Bazargana
za premijera, protivno Bahtijaru (do novembra).
4. 2. - Na Prvom programu TV Beograd je počelo emitovanje dečje crtane serije "Mikijeva radionica" (v.
Mickey Mouse
), prva epizoda koja se emitovala je "Borba s bikovima". U tadašnjem listu "Borba" se crtani pisao "Družina Miki Mausa".
5. 2.
- Zbačen predsednik
Narodne Republike Kongo
Joachim Yhombi-Opango
, sledi
Denis Sassou Nguesso
(1979-92. i 1997-...).
6. 2.
- Advokat Jovan Barović, branitelj disidenata, poginuo u sudaru sa kamionom blizu Beograda.
9. 2.
- U vazduhoplovnoj bazi kod Teherana dolazi do pobune pro-Homeinijevih tehničara, zatim dolazi i do uličnih borbi.
9. 2. - Pukovnik
Chadli Bendjedid
je novi predsednik
Alžira
(do
1992
), podržava ekonomsku liberalizaciju.
9. 2. - U Lithgow blizu Sidneya uhapšena trojica Hrvata, u kući u kojoj je nađen i eksploziv
10. 2.
- Umro
Edvard Kardelj
, član predsedništava SFRJ i
CK SKJ
(u državnom predsedništvu ga zamenjuje
Sergej Kraigher
).
11. 2.
(22. bahman 1357. po
i.k.
) -
Iranska revolucija
: nakon što se vojska povukla u baze, revolucionari zauzimaju sve punktove, premijer Bakhtiar beži iz zemlje - Homeini preuzima vlast.
Edvard Kardelj
12. 2.
- Prvi građanski rat u Čadu: premijer
Hissène Habré
pokušao da zbaci predsednika
Félixa Mallouma
12 - 23. 2. - U Ženevi održana prva Svetska konferencija o klimi.
14. 2.
- Islamski ekstremisti kidnapovali u
Kabulu
američkog ambasadora Adolpha Dubsa - poginuo u pucnjavi sa policijom.
15. 2.
- Eksplozija gasa u jednoj
varšavskoj
banci, 49 mrtvih.
15. 2. - Kasno uveče, prvo streljanje na krovu škole Refah u Teheranu: bivši šef tajne službe SAVAK, šef gradske policije i jedan general.
februar -
Afganistan
: iz
Nuristana
, koji je u plemenskoj pobuni od prošlog jula, izbačene su vladine snage. U borbi su učestvovali i neki islamski intelektualci, npr.
Ahmad Shah Massoud
17. 2.
Kinesko-vijetnamski rat
počinje kineskim upadom na sever
Vijetnama
17. 2. -
Košava
Vršcu
duvala 170 km/h (47 m/s), u Beogradu 33 m/s; srušen deo tribine stadiona u Novom Sadu.
18. 2.
- U
Sahari
, u južnom Alžiru, tokom pola sata pada sneg.
20. 2.
Presuda Cassis de Dijon
: propisi kojima se praktično ograničava uvoz robe su nezakoniti, tj. protivni evropskim ugovorima (→
Pravo Evropske unije
).
22. 2.
Sveta Lucija
nezavisna od Velike Britanije.
27. 2.
- Knjiga-bomba upućena katoličkom svešteniku Timothyju Majiću iz hrvatskih novina "Danica" u
Milwaukeeju
, povređen detektiv.
Mart/Ožujak
uredi
uredi kod
1. 3.
Kuvajtski tornjevi
otvoreni za javnost (građevinske radove izveo beogradski
Energoprojekt
).
1. 3. - Izbori u Španiji, prvi nakon donošenja novog ustava: slični rezultati kao 1977, vladajuća Unija demokratskog centra ima relativnu većinu, socijalisti drugi.
1. 3. - Referendum o uvođenju škotske skupštine - većina je "za" ali ispod cenzusa od 40% ukupnog elektorata - ovo će biti povod za izglasavanje nepoverenja britanskoj vladi. Istovremeno, Vels glasa protiv zasebne skupštine (→
1997
).
5. 3.
- Svemirska letjelica
Voyager 1
u najbližem prolazu pored Jupitera, poslala je prve snimke
Jupiterovih prstenova
. Otkriveni su i sateliti
Metida
Teba
, u julu i
Adrasteja
Jupiter
sa
Voyagera 1
5. 3. - Zabeležen najveći
magnetarski
događaj (
meki gama repetitor
).
8. 3.
Philips
prikazao
kompakt disk
13. 3.
Evropski monetarni sistem
stupa na snagu - sprečavanje velikih fluktuacija u valutnom kursu ("zmija u tunelu"), uvedena obračunska jedinica
ECU
13. 3. - Puč
Morisa Bišopa
na
Grenadi
, marksistička vlada traje do američke
invazije
1983
14. 3.
- U sudaru grčkog autobusa i jugoslovenskog kamiona u Grčkoj blizu jugoslovenske granice, poginulo 30 ljudi.
14. 3. - Prikazan film "
Kosa
".
14. 3. - Ukradeni kineski avion Hawker Siddeley Trident pao na fabriku u Pekingu, 44 mrtvih.
kompakt disk
15. 3.
- General
João Figueiredo
novi predsednik Brazila (do
1985
), poslednji iz vojnog režima.
15
20. 3.
Heratska pobuna
naroda i dela vojske protiv vlasti
DR Afganistana
, ubijeno i nekoliko sovjetskih savetnika. Do jeseni, u pobuni su i centralni delovi zemlje.
16. 3.
- Prikazan film
The China Syndrome
o TV reporterki koja otkriva zataškavanje problema sigurnosti u nuklearnoj elektrani.
16. 3. - Okončan Kinesko-vijetnamski rat, obe strane tvrde da su pobedile.
17. 3.
- Izvršni savet Beograda zaključio da cene kvadrata stana budu 15.000 do 17.500 dinara.
22. 3.
- Sednica Predsedništva SFRJ i Predsedništva CK SKJ u Igalu.
25. 3.
- Prihvaćen predlog Narodne banke Jugoslavije da se izda kovani novac od 25 para, jer se petoparac gubi iz opticaja.
Sadat, Karter i Begin
26. 3.
- Ispred
Bele kuće
potpisan
Egipatsko-izraelski mirovni sporazum
Sadat
Begin
).
27. 3.
- Sovjetska plovila stigla u vijetnamsku
bazu Cam Ranh
(do 2002).
28. 3.
Laburistička
britanska vlada
Jima Callaghana
izgubila poverenje u parlamentu sa 311 prema 310 glasova - prevremeni izbori 3. 5..
28. 3. -
Incident na ostrvu Tri Milje
: nesreća u
nuklearnoj elektrani
u Pensylvaniji dovela do opsežnog radijacijskog zračenja.
30. 3.
- Britanski političar
Airey Neave
poginuo od bombe koju je Irska nacionalna oslobodilačka armija postavila pod njegov auto na parkingu Palate Westminster (teorije zavere tvrde drugačije).
31. 3.
Britanski
razarač "London" isplovio iz luke u La Valeti, čime su okončane vojne veze
Velike Britanije
Malte
, uspostavljene 181. godinu ranije.
31. 3. - Pesma Evrovizije u Jerusalimu, ponovo pobedio Izrael; Jugoslavija nije učestvovala, niti je prenosila, iz političkih razloga.
mart
- Hrvatski nacionalisti se izjasnili krivim u vezi otmice aviona
1976
(v.
TWA Flight 355
).
April/Travanj
uredi
uredi kod
mart/april - Kampanja protiv disidentske aktivnosti u SFRJ,
Milovan Đilas
upozoren 21. 3. da će biti preduzete "najenergičnije mere"
april, početkom - CK
SKJ
doneo zaključke o sprovođenju Titove inicijative od prošlog novembra, o doslednijem ostvarivanju načela kolektivnog rada, odlučivanja i odgo­vornosti, u svim organima i organizacijama i na svim nivoima — od ko­mune do Federacije; slede sednice konferencija svih društveno-političkih orga­nizacija (Socijalistički savezi, Sindikat, Savezi socijalističke omladine i Savezi boraca), uveden jednogodišnji mandat za njihove predsednike; u skladu s tim već počinje rad na izmeni
Ustava
1. 4.
- Proglašena Islamska Republika
Iran
, nakon dvodnevnog referenduma u kome je navodno 99% glasača bilo "za".
2. 4.
- Propust
antraksa
iz vojnog objekta u
Sverdlovsku
, SSSR, broj mrtvih se procenjuje na stotinak.
2. 4. - Zatvaranjem britanske vojne baze,
Malta
stekla punu nezavisnost čime je okončano gotovo 80 godina dugo britansko prisustvo na tom ostrvu.
3. 4.
Zvonko Bušić
i još troje, osuđeni prošle godine u SAD na doživotni zatvor zbog otmice aviona 1976, dobili pravo na pomilovanje posle 31. 12..
4. 4.
- U
Pakistanu
pogubljen bivši predsjednik Vlade
Zulfikar Ali Buto
koji je svrgnut vojnim udarom
1977
. godine.
5. 4.
KK Bosna
postala prvak Evrope u Grenoblu.
7. 4.
- Pogubljen/ubijen bivši iranski premijer
Amir-Abbas Hoveyda
9. 4.
51. dodjela Oscara
: najbolji film je "
Lovac na jelene
", ukupno pet nagrada od devet nominacija.
10. 4.
- U SAD potpisan Zakon o odnosima sa Tajvanom.
10. 4. - Kraj
Ugandsko-tanzanijskog rata
tanzanijske
trupe okupirale glavni grad
Ugande
, diktator
Idi Amin
bježi u Libiju pa
Saudijsku Arabiju
Zemljotres u Crnoj Gori
15. 4.
- Jak
zemljotres na crnogorskom primorju
- ljudske žrtve i razaranja, naročito u
Budvi
. U Crnoj Gori 101 poginuli, u
Albaniji
35.
april - Razne pobune u Iranu (Kuzestan, Kurdi...).
17
19. 4.
- Hapšenja i ubistvo oko 100 đaka u
Centralnoafričkom Carstvu
koji su protestovali zbog obaveznog nošenja skupih uniformi.
18. 4.
Saad Haddad
proglasio Slobodnu Libansku Državu na jugu Libana uz pomoć Izraela (nepriznata država nestaje zajedno s njim 1984).
19. 4.
- Proslava 60. godišnjice
SKJ
u beogradskom centru "Sava".
19. 4. - Štampan prvi broj obnovljenog lista za decu "Neven".
19. 4. - Austrijanac
Andreas Mihavecz
preživeo 18 dana bez vode i hrane, nakon što su ga policajci zaboravili u ćeliji.
20. 4.
- Američkog predsednika
Cartera
napao
močvarni zec
u rodnom gradu
Plains, Georgia
(objavljeno 29. 8.).
23. 4.
23. 5.
- Studentski protesti u
Nepalu
u kojima ima i mrtvih, kralj
Birendra
najavljuje referendum o uvođenju višepartijskog sistema (održan 1980).
29. 4.
Orson Vels
na ručku kod predsednika
Tita
(snima se film "
Tajna Nikole Tesle
").
Maj/Svibanj
uredi
uredi kod
1. 5.
- Danska daje samoupravu
Grenlandu
Margaret Thatcher
, premijer UK 1979-90
3. 5.
- Generalni izbori u
V. Britaniji
: ubedljiva pobeda
konzervativaca
na čelu sa
Margaret Thatcher
, 339 prema 262 mandata za laburiste. Slogan konzervativaca je bio
Labour Isn't Working
. Partija ostaje na vlasti do
1997
3. 5. - Mere štednje nafte u SFRJ: na snazi je zakon o ograničenju kretanja motornih vozila, poznat kao "par-nepar", jer se polovina vozila ne može kretati, zavisno od početne cifre registracije (ukinuto 3. februara 1981); donesena je i uredba o ograničenju brzine.
5. 5.
- Osnovana
Iranska revolucionarna garda
Pasdaran-e Enqelab
).
6. 5.
- Izbori u Austriji, socijaldemokrati kancelara
Bruna Kreiskog
pojačavaju većinu.
8. 5.
- Požar u
manchesterskoj
robnoj kući Woolworths, deset mrtvih.
9. 5.
Finale kupa UEFA
u Beogradu:
FK Crvena Zvezda
Borusija Menhengladbah
1:1.
10. 5.
- Samouprava za
Federalne Države Mikronezije
pod suverenitetom SAD (nezavisnost od 1986).
10. 5. - U Kanu prikazan film
Apocalypse Now
12. 5.
- Još jedan jak potres u Crnoj Gori, zabeležena šteta u Kotoru.
Registarska tablica: broj odlučuje kada se možete voziti
15. 5.
- Na sednici oba veća Skupštine SFRJ izabrano
Predsjedništvo
, zapravo potvrđen stari sastav: pored Tita tu su
Lazar Koliševski
(novi potpredsednik),
Cvijetin Mijatović
Sergej Kraigher
Petar Stambolić
Vladimir Bakarić
Vidoje Žarković
Stevan Doronjski
Fadil Hoxha
(stari potpredsednik).
c.
Dušan Dragosavac
sekretar Predsedništva CK SKJ umesto
Staneta Dolanca
16
21. 5.
- Tito u poseti SSSR.
20. 5. - Generalni sekretar
Španske socijalističke radničke partije
Felipe González
daje ostavku jer se partija ne želi odreći marksizma.
21. 5.
Dan White
, ubica
Georgea Mosconea
Harveyja Milka
, osuđen na samo sedam godina (→
Twinkie obrana
), što dovodi do nereda Whiteove noći od strane gej zajednice u San Franciscu.
21
28. 5.
Elton John
nastupa u Lenjingradu i Moskvi - prva zapadna rok zvezda u SSSR.
23. 5.
- U revanšu finala kupa UEFA, Borusija pobeđuje Crvenu Zvezdu sa 1:0 i uzima trofej (oproštaj
Berti Vogtsa
od igračke karijere).
23. 5. - U Los Angelesu dvojica nacionalističkih Hrvata poginula od bombe u kamionu, pretpostavlja se da je bila namenjena drugim Hrvatima, metama pretnji i iznude
24. 5.
- Pop Stojiljko Kajević, Nikola Kavaja i još dvojica Srba osuđeni u Čikagu za zaveru za ubistvo jugoslovenskih diplomata u tom gradu 1975
(Kavaja je na slobodi uz kauciju do izricanja presude).
24. 5. - Dnevnik TV Beograd ima novu špicu sa tačkastim globusom (do 1992, nove varijante 1998-2000, 2010-2022 i od 2022).
25. 5.
- Poslednji Titov
Dan mladosti
: štafetu je predala omladinka Sanija Hiseni, koja je pozdravne reči uputila na albanskom.
25. 5. -
Let American Airlines 191
: najgora avio-nesreća u istoriji SAD, 273 poginulih u padu aviona
DC-10
neposredno po poletanju sa čikaškog aerodroma. Ova nesreća, i ona sledećeg novembra, ruše reputaciju DC-10, mada problem nije bio u avionu.
25. 5. - Šestogodišnji
Etan Patz
nestao na Menhetnu - iz ovoga će nastati pokret za nestalu decu (prvi lik na tetrapaku za mleko).
25. 5. - Prikazan prvi film
Alien
26. 5.
- Izraelci vratili
sinajski
grad
Ariš
Egiptu (etapno povlačenje sa poluostrva traje do 1982).
28. 5.
- Potpisan ugovor o pristupanju Grčke
Evropskoj ekonomskoj zajednici
(stupa na snagu 1. januara 1981).
Jun/Juni/Lipanj
uredi
uredi kod
1. 6.
Poslije devedeset godina ukinuta vladavina bijele manjine u
Rodeziji
- prvi crni premijer je
Abel Muzorewa
, država se privremeno zove
Zimbabwe Rhodesia
(do decembra).
2. 6.
- Papa
Ivan Pavao II.
stigao u posjetu rodnoj
Poljskoj
, prvi posjet jednog pape nekoj komunističkoj zemlji ("devet dana koji su promijenili svijet").
2. 6. - U Los Angelesu donesen zakon o gay pravima (ili 8. 7.).
3. 6.
- Izbori u Italiji,
komunisti
i dalje jaki drugi ali izgubili 33 mesta.
3. 6. - Izboj naftnog izvora Ixtoc I u
Meksičkom zalivu
, ističu stotine miliona galona nafte (najteži incident do
2010
).
4. 6.
- General i šef države
Gane
Fred Akuffo
zbačen vojnim udarom - na vlast prvi put dolazi zrakoplovni satnik
Jerry Rawlings
(šef države odn. predsjednik 1979. i 1981-2001); kasnije tokom meseca streljana trojica ranijih vojnih šefova države:
Acheampong
Afrifa
i Akuffo.
7. 6.
- Prvi direktni izbori za
Evropski parlament
u tada 9-članoj
EZ
8. 6.
- Od 11 članova Saveta za narodnu odbranu SFRJ, šest su generali; u saveznom Savetu za zaštitu ustavnog poretka su dvojica generala od osam članova (ocenjeno kao porast uticaja vojske u Jugoslaviji)
10
11. 6.
- Bryan Allen preleteo
La Manche
letelicom na ljudski pogon
Gossamer Albatross
(pribl. "paučinasti albatros").
15. 6.
- Objavljeno da je gen.
Ivan Mišković
postavljen za predsednika Saveta za civilnu zaštitu (bio sklonjen
1973
10
jun -
McDonald's
uveo
Happy Meal
za decu.
16. 6.
Islamistička pobuna u Siriji
— Masakr u
alepskoj
artiljerijskoj školi: pripadnici Muslimanskog bratstva ubili između 50 i 83
alavitska
kadeta.
18. 6.
- Bečki samit:
SAD
SSSR
(Karter i
Brežnjev
) potpisuju sporazum
SALT II
o ograničenju strateškog naoružanja (američka desnica kritikuje sporazum, Senat ga nije ratifikovao zbog invazije na Afganistan).
18/
19. 6.
- Teretni voz sa tri lokomotive i 30 vagona pao u provaliju kod Titograda, poginula trojica mašinovođa.
20. 6.
- Srpski emigrant
Nikola Kavaja
oteo avion u SAD, tražio puštanje oca Stojiljka Kajevića, zamišljao da obruši avion na "
CK
" u Beogradu i ubije Tita
11
12
13
20. 6. - Vojnik nikaragvanske nacionalne garde ubio američkog novinara ABC-a Billa Stewarta i njegovog prevodioca - revolt prema Somozinom režimu u SAD.
25. 6.
- Komandant
NATO
-a
Alexander Haig
preživeo u Belgiji napad
Frakcije Crvene Armije
Jul/Juli/Srpanj
uredi
uredi kod
Originalni
Sony
-jev
Walkman
1. 7.
Sony
-jev
Walkman
ušao u prodaju u Japanu.
1. 7. - U
Švedskoj
zabranjeno telesno kažnjavanje dece u kući.
3. 7.
Operacija Ciklon
: američki predsednik
Jimmy Carter
odobrava finansiranje antikomunističke gerile,
mudžahedina
, u
afganskom građanskom ratu
(prvo se šalje komunikaciona oprema).
7. 7.
- NR Kina dobija status najpovlašćenije nacije od SAD.
9. 7.
- Referendumom odobren ustav
Palaua
- otočje, dio
Starateljskog područja Pacifičkih Otoka
, nisu se željela priključiti
Federativnim Državama Mikronezije
niti
Maršalovim Otocima
11. 7.
- Američka svemirska stanica
Skylab
pala blizu
Pertha
, Australija (bila je prazna od 1974).
12. 7.
Kiribati
(/Kiribas/) stiču nezavisnost od
Ujedinjenog Kraljevstva
Gilbertovi
Linijski
Phoenix
otoci i
otok Banaba
).
12. 7. - Požar u hotelu
Corona de Aragón
Zaragozi
, Španjolska, preko 80 mrtvih - zvanično nesreća, ali sumnja se na ETA-u.
12. 7. -
Disco
Demolition Night
u Čikagu.
12. 7. - U Njujorku ubijen mafijaš
Carmine Galante
, glava familije Bonanno.
jul -
Ivan Stambolić
: Srbija zaostaje politički i ekonomski.
14
Sadam Husein
, predsednik Iraka 1979-2003.
16. 7.
- Predsednik
Iraka
Ahmed Hassan al-Bakr
daje ostavku, nasleđuje ga potpredsednik
Sadam Husein
(do
2003
); ubrzo vrši krvavu čistku na vrhu vlasti.
17. 7.
- Prvo zasedanje
Evropskog parlamenta
, prvi govor drži privremena predsedavajuća
Louise Weiss
, stara aktivistkinja za ženska prava.
Zastava
Sandinističkog fronta nacionalnog oslobođenja
19. 7.
Nikaragvanska revolucija
Sandinisti
preuzimaju vlast u
Nikaragvi
, dva dana nakon bekstva diktatora
Anastasija Somose
iz zemlje (porodica Somoza je vladala od 1936.); zemlja je u ruševinama od rata i zemljotresa iz 1972.
19. 7. - Dva grčka tankera,
Atlantic Empress
Aegean Captain
, se sudarila pored
Tobaga
u Karibima - 27 mrtvih u požaru i velika količina izlivene nafte.
19. 7. -
Maritza Sayalero
je prva
Miss Universe
iz Venecuele; kada su novinari i ostale takmičarke pohrlili njenom tronu bina se srušila.
21. 7.
- Dominacija
Disco
muzike: sedam od deset najviših pozicija na Billboard Hot 100.
22. 7.
- Čistka partije
Baas
ili Masakr drugova: Sadam Husein na konferenciji čelnika partije tvrdi da je otkrivena sirijska zavera; čita imena 68 ljudi koji su odmah izvedeni iz sale, 21 će biti pogubljen sledećeg meseca.
26. 7.
2. 8.
- 26.
Pulski filmski festival
Velika zlatna arena
za film "
Trofej
15
27. 7.
AC/DC
izdali šesti album,
Highway to Hell
, poslednji sa
Bonom Scottom
Avgust/August/Kolovoz
uredi
uredi kod
3. 8.
Teodoro Obiang Nguema Mbasogo
zbacio u krvavom vojnom udaru svog brutalnog strica
F. M. Nguemu
i postao predsednik
Ekvatorijalne Gvineje
(F. M. Nguema pogubljen 29. 9., a Teodoro je 2016. još uvek na vlasti).
4. 8.
- Zamrznute cene industrijskih proizvoda u SFRJ, kako bi se obuzdala inflacija, što će izazvati nestašice najesen (deo cena će biti liberalizovan novembra 1980).
5. 8.
Zapadnosaharski
front
Polisario
sklopio mir sa
Mauritanijom
koja se povlači iz teritorije (→
Tiris al-Gharbiyya
), ali Marokanci ubrzo ulaze.
8. 8.
- Predsednik senata
Wálter Guevara
postaje predsednik
Bolivije
, nakon što na junskim izborima niko nije dobio apsolutnu većinu, a Kongres nije mogao doneti odluku.
8. 8. - Komitet Senata SAD iznosi da pet stranih zemalja ima špijunske mreže za nadzor svojih državljana u SAD: Čile, Filipini, Tajvan, Jugoslavija i (bivši) carski Iran.
10. 8.
Michael Jackson
izdao album
Off the Wall
10. 8. - Povratak civilne vlasti u
Ekvadoru
Jaime Roldós Aguilera
je novi predsednik (do 1981), podržava ljudska prava.
11. 8.
- Pukla brana Machchu-2 u indijskoj državi
Gudžarat
, procene broja mrtvih od 1.800 do 25.000.
Pioneer 11
i Saturn (umetnička vizija)
13. 8.
- Nemački brod
Cap Anamur
stiže u Južnokinesko more gde će u narednih sedam godina spasiti 11.300 vijetnamskih izbeglica (
Boat people
).
15. 8.
- Autobus sleteo u provaliju kod Novog Sada nakon sudara sa kamionom, 14 poginulih.
17. 8.
Monty Python's Life of Brian
prikazan u SAD, u novembru u UK.
20. 8.
- Kurdska pobuna u Iranu: tri dana nakon što je Homeini objavio džihad protiv Kurda, Iranska armija započinje opsadu
Mahabada
, koji pada 3. septembra.
27. 8.
IRA
ubila Lorda
Mauntbatena
i još četvoro na brodici; istog dana u zasedi ubijeno 18 britanskih vojnika.
28. 8.
- U Brazilu amnestirani politički zatvorenici osuđeni 1961-78.
avgust - Beogradski fantom: Vlada Vasiljević tokom deset noći juri ulicama ukradenim belim Porscheom 911, pred mnogobrojnom "publikom".
avgust/septembar - Uragan David pogađa Karibe, naročito
Dominiku
(29. 8., 56 mrtvih) i
Dominikansku Republiku
(31. 8., 2.000 mrtvih).
Septembar/Rujan
uredi
uredi kod
Gradski stadion u Poljudu
30. 8. -
9. 9.
Titovo
putovanje u
Havanu
na Konferenciju
Nesvrstanih
: insistira na nezavisnosti Pokreta od oba bloka.
1. 9.
Pioneer 11
postaje prva svemirska letjelica koja je stigla do
Saturna
2. 9.
- Jubilejski pokret "Trinaest stoljeća kršćanstva u Hrvata" i
Branimirova
godina: oko 200.000 vjernika u
Ninu
, predstavljen
Hrvatski zavjetni križ
7. 9.
- U SAD pokrenut kablovski sportski kanal
ESPN
Entertainment and Sports Programming Network
).
9. 9.
Svetsko prvenstvo u veslanju
na
Bledskom jezeru
10. 9.
- Umro predsednik
NR Angole
Agostinho Neto
, sledi
José Eduardo dos Santos
(do 2017); u zemlji je
građanski rat
10. 9. - U
Marysville, Ohio
počela s radom Hondina fabrika motocikala, prvi pogon japanske automobilske industrije u SAD (zatvoren 2009).
13. 9.
- Teretni voz se kod
Stalaća
zabio u ekspresni voz
Beograd
Skoplje
, poginulo 61.
13. 9. - U Južnoj Africi proglašena nezavisnost "
bantustana
Venda
- bez međunarodnog priznanja, ukinuta 1994.
14. 9.
- Sukob na čelu
DR Afganistana
: nakon oružanog sukoba,
Hafizullah Amin
naredio ubistvo
Nur Muhammad Tarakija
15
19. 9.
VIII. Mediteranske igre
se održavaju u Splitu.
Borut Petrič
osvojio tri zlatne i dve srebrne medalje. Za potrebe igara je napravljen
Gradski stadion u Poljudu
septembar
Milovan Đilas
Mihajlo Mihajlov
i dr. pokrenuli prvi jugoslovenski
samizdat
"Časovnik", koji je odmah zabranjen, a Đilas je sledećeg meseca osuđen na novčanu kaznu
16
; urednik Dragoljub Ignjatović je dobio 30 dana zatvora
17
septembar -
Španska socijalistička radnička partija
se na vanrednom kongresu ipak odriče marksizma,
Felipe González
je ponovo generalni sekretar.
Spomen kompleks Kadinjača
16. 9.
- Dve porodice pobegle balonom iz
Istočne Nemačke
16. 9. - Objavljen singl
Rapper's Delight
za koji se misli da je predstavio
hip hop
masama.
ca. 19. 9. - Zbog niskog vodostaja prekinut rečni saobraćaj celom dužinom Save.
21. 9.
- Operacija Barracuda:
Centralnoafrički
car
Bokassa
zbačen uz pomoć francuskih padobranaca,
David Dacko
se vraća na vlast i proglašava obnovu
republike
22. 9.
- Na beogradskom stadionu JNA održan veliki koncert "Rock spektakl '79.", svirali
Bijelo dugme
i još preko 20 izvođača (
Prljavo kazalište
YU Grupa
Parni valjak
, ...).
22. 9. - Primećen
Južnoatlantski bljesak
kod ostrva
Buve
, možda nuklearna proba.
23. 9.
- Otkriven
Spomen kompleks Kadinjača
24. 9.
Hilla Limann
novi šef države Gane (do 1981).
Oktobar/Listopad
uredi
uredi kod
1. 10.
- Druga
nigerijska
republika ustanovljena povratkom vlasti iz vojnih u civilne ruke - nakon
Oluseguna Obasanja
, predsednik je
Shehu Shagari
(do 1983).
5. 10.
- 34. godišnja Skupština
Međunarodne banke za obnovu i razvoj
Međunarodnog monetarnog fonda
se održava u Beogradu. Za goste je 24. 9. otvoren Hotel "Interkontinental" (od 2014.
Crowne Plaza Beograd
).
4. 10.
- Zemljotres u Sarajevu, materijalna šteta.
6. 10.
- U
Prokuplju
rođeni blizanci sa dvadeset dana razmaka, 16. septembra i 6. oktobra.
6. 10. - Predsednik
Federalne rezerve
Paul Volcker
objavljuje da će se radi obuzdavanja inflacije ići na restriktivnu novčanu ponudu uz fluktuacije kamata, koje dostižu 13 pa 17% - doći će do recesije i porasta nezaposlenosti do 1982.
12. 10.
- Tajfun Tip je najjači zabeleženi na Pacifiku.
14. 10.
- Lideri Angole, Zambije i Zaira potpisali sporazum o nenapadanju.
14. 10. - Nacionalni marš na Washington za gej i lezbijska prava, između 75 i 125 hiljada učesnika.
15. 10.
- Vojni udar u
El Salvadoru
, oboren general
Carlos Humberto Romero
ali umerena vojno-civilna Revolucionarna vladina hunta ne može kontrolisati vojsku, tako da dolazi do
Salvadorskog građanskog rata
(do
1992
).
15. 10. - Crni ponedeljak na
Malti
: nakon pokušaja atentata na premijera
Doma Mintoffa
, pristalice njegove laburističke partije demolirale prostorije Progress Pressa, izdavača novina The Time.
oktobar - U zapadnoeuropskim zemljama živi 1.185.000 Jugoslovena, od čega 695.000 zaposlenih; izvan Europe 300.000.
18
16. 10.
- Klizište na aerodromu izazvalo
cunami
u francuskoj Nici, 23 poginulih.
16
18. 10.
- Predsednik Tito u poseti Kosovu: Priština, Prizren, Đakovica, Peć.
Prethodno je jedna partijska komisija donela zaključak da u SFRJ nema većih međunacionalnih problema, osim kada se radi o Romima i Albancima: razvili su se do mere da im aspiracije prelaze mogućnosti, što stvara ekonomske i potencijalne političke probleme.
19
Novi železnički most (Beograd)
22. 10.
- Zbačenom iranskom šahu dozvoljen ulazak u SAD iz zdravstvenih razloga (napustiće zemlju već
15. 12.
).
22. 10. - Osuđena šestorica
čehoslovačkih
disidenata, među kojima
Václav Havel
Jiří Dienstbier
; Havel je uhapšen prošlog maja, piše "Pisma Olgi".
23. 10.
Stevan Doronjski
novi predsedavajući Predsedništva CK SKJ (do 1980).
25. 10.
- Na referendumu podržani
Statut o autonomiji Katalonije
(novi donešen 2006), kao i Baskije - stupaju na snagu u decembru.
25. 10. - SSSR i
Južni Jemen
potpisali ugovor o prijateljstvu.
25. 10. - Nemačkoj vojsci je isporučen prvi serijski proizveden tenk
Leopard 2
(ovi tenkovi će prvi put biti upotrebljeni u mirovnim misijama u Bosni i na Kosovu).
26. 10.
- Autoritarni predsednik
Južne Koreje
Park Chung-hee
ubijen od strane
Kim Jae-gyua
, šefa obaveštajne agencije KCIA.
27. 10.
Sveti Vincent i Grenadini
nezavisni od
UK
Novembar/Studeni
uredi
uredi kod
1. 11.
- Iranski ajatolah Homeini poziva na demonstracije i napade na američke i izraelske interese.
1. 11. - Bolivijski general
Alberto Natusch
zbacuje predsednika Guevaru krvavim pučem, ali suočen je s prevelikim otporom.
2. 12.
- U Parizu ubijen gangster
Jacques Mesrine
4. 11.
- Titova poseta Rumuniji, njegovo poslednje inostrano putovanje.
3. 11.
- U
Greensboro, North Carolina
, tokom mitinga "Smrt Klanu" ubijena petorica komunista od strane
Ku Klux Klana
i neonacista.
Iranska talačka kriza
- studenti ulaze u ambasadu SAD
4. 11.
Iranska talačka kriza
počinje: 3.000 radikala zauzima američku ambasadu u
Teheranu
i zarobljava 90 ljudi, od kojih 53-oje Amerikanaca - traže izručenje Šaha iz SAD (kriza traje do januara 1981).
6. 11.
- Usvojeno da će
Tajvan
učestvovati na sportskim takmičenjima pod nazivom
Kineski Taipei
9. 11.
- Pogrešna nuklearna uzbuna u
NORAD
-u.
10. 11.
- Voz od 106 vagona sa eksplozivom i otrovnim hemikalijama zglajzao u
Mississauga (Ontario)
, zbog čega je evakuisano 200.000 ljudi.
13. 11.
Ronald Reagan
objavljuje da će se dogodine kandidovati za predsednika SAD.
13. 11. - Londonski
The Times
ponovo izlazi nakon više od 11 meseci štrajka.
15. 11.
- Premijerka Thatcher objavila da je
Anthony Blunt
bio "četvrti čovek" Kembričkog špijunskog kruga.
novembar - Zajednička sjednica Predsjedištava SFRJ i SKJ sa predsjednicima Predsjedništava republika i pokrajina: upozoreno da bi se moglo dogoditi "daljnje nazadovanje" u ekonomiji.
20
novembar - Tito je u Bugojnu, u vili Gorica - ustrijelio je medveda kapitalca, svoj posljednji trofej.
21
novembar - Sirijske vlasti uhapsile
alepskog
šejha Zaina al-Din Khairallu, u gradu dolazi do talasa demonstracija, štrajkova i napada na kancelarije partije Baas.
16. 11.
- Predsednica donjeg doma bolivijskog kongresa
Lidia Gueiler Tejada
postaje prelazna predsednica (do sledećeg jula).
16. 11. - Otvorena prva linija
Bukureštanskog metroa
19. 11.
- Ajatolah
Ruholah Homeini
zapovijeda oslobođenje 13 talaca - žena i crnaca - zatočenih u američkoj ambasadi u
Teheranu
ca. 19. 11. - Velike poplave u mnogim krajevima SFRJ.
22
20. 11.
Zauzeće Velike džamije
: prvog dana
islamske
1400. godine, militanti na čelu sa
Juhayman al-Otaibijem
zauzeli
Veliku džamiju
Meki
20. 11. - Otvoren Islamski centar u Beču, sa prvom džamijom u Austriji.
21. 11.
- Nakon što je Homeini rekao da su Amerikanci zauzeli Veliku džamiju, besna gomila zapalila američku ambasadu u
Islamabadu
, Pakistan.
26. 11.
- PIA Flight 740: pakistanski avion pao nakon poletanja kod Džede u Saudi Arabiji, 156 mrtvih.
26. 11. - Qatifska pobuna šiita i levičara u Saudi Arabiji - razbijena 3. decembra.
28. 11.
- Air New Zealand Flight 901:
novozelandski
avion "DC-10" udario u planinu
Erebus
na
Antarktiku
, što nije preživio niko od 257 putnika i članova posade.
29
- 30. 11. - Papa
Ivan Pavao II.
u poseti carigradskom patrijarhu Atenagori.
30. 11.
- Izdat album
The Wall
grupe
Pink Floyd
Decembar/Prosinac
uredi
uredi kod
decembar
- Izložba
Miće Popovića
izaziva oštre reakcije državnih medija
23
2. 12.
- Izbori u Portugalu: apsolutna većina za Demokratsku alijansu, koaliciju desnog centra; premijer od januara je
Francisco de Sá Carneiro
3. 12.
- Navodno 99,5% glasača u Iranu za novi islamski ustav.
Spomenik Karađorđu na beogradskom Vračaru
3. 12. - U gužvi na koncertu
The Who
Cincinnatiju
stradalo 11 osoba.
4. 12.
- Okončana opsada Velike džamije, poginulo 127 pripadnika snaga reda i 250 militanata (narednog meseca ih pogubljeno 68, uključujući vođu).
4. 12. - "Hrvatski borci za slobodu" izveli eksploziju ispred putničke agencije Rudenjak Overseas Travel u
Queensu
6. 12.
- Premijera
Star Trek: The Motion Picture
Smithsonianu
6. 12. - "
Pekinško proleće
": uklonjen "
Zid demokratije
".
8. 12.
Mate Parlov
Marvin Camel
boksali neriješeno u Splitu za titulu (smatra se nepravednim prema Camelu).
9. 12.
- Potvrđeno iskorenjivanje
boginja
na planeti.
12. 12.
- Otkriven spomenik Karađorđu na beogradskom Vračaru.
12. 12. -
NATO-ova odluka dvostrukog koloseka
: sa Varšavskim paktom će se pregovarati o ograničenju naoružanja srednjeg i prelaznog dometa, u protivnom će u Zapadnoj Evropi biti postavljeno još takvog oružja.
Prijem delegacije JNA kod predsednika Tita
12. 12. - Vojni udar u Južnoj Koreji, "Puč 12. decembra": samo šest dana nakon što je
Choi Kyu-hah
potvrđen kao predsednik, dolazi do sukoba među generalima,
Chun Doo-hwan
preuzima kontrolu nad vojskom i zemljom (predsednik 1980-88).
12. 12. - Nepriznata država Zimbabve Rodezija se privremeno vraća pod britansku kontrolu pod imenom
Južna Rodezija
da bi sledećeg aprila nastala nezavisna Republika
Zimbabve
(Sporazum iz Lancaster Housea potpisan 21. 12. - kraj
Rodezijskog građanskog rata
).
12. 12. - Jak zemljotres na granici Kolumbije i Ekvadora, 300-600 mrtvih.
14. 12.
- Osnovana
Vojvođanska akademija nauka i umetnosti
14. 12. - Još jedan potres u Crnoj Gori.
18. 12.
- Zajednička sjednica Predsjedništva SFRJ i SKJ (Savjet za narodnu obranu): predsjednik SIV Đuranović predlaže devalvaciju dinara od 30% i novu tranšu međunarodnog zajma, što Tito odbija (o toku sjednice se saznalo mnogo kasnije).
24
18. 12. - Generalna skupština UN usvojila
Konvenciju o eliminaciji svih oblika diskriminacije žena
(stupa na snagu 1981).
21. 12.
- Predsednik Tito primio u
Karađorđevu
delegaciju JNA povodom Dana armije - poslednji sastanak predsednika Tita sa vrhom
JNA
22. 12.
- U Omišlju na Krku pušten u pogon Jugoslovenski naftovod
25
(današnji
Jadranski naftovod
).
23. 12.
Klein Matterhorn
(3883 m) najviše je mesto u Evropi do kog se stiže žičarom.
Afgansko-sovjetski rat
- sovjetska invazija
24. 12.
- Početak
Afgansko-sovjetskog rata
Sovjetske
trupe ušle u
Afganistan
, u prvoj vojnoj intervenciji
SSSR
-a van
Varšavskog pakta
. Ovo je kraj
detanta
dve supersile.
24. 12. - Lansirana prva europska raketa
Ariane
25. 12.
- Pisac
Oskar Davičo
kažnjen novčano jer je za pokojnog
Velibora Gligorića
rekao da je "polupismen" i da ima "dve leve noge"
26
27. 12.
Operacija Štorm-333
: sovjetski specijalci ubili afganskog šefa države
Hafizullah Amina
, postavljen
Babrak Karmal
28. 12.
- Počinje primirje u Južnoj Rodeziji.
decembar - Savezna vlada, SIV, predlaže realističniji pristup investicijama u Društvenom planu (1980-1985), ali Savezna skupština ne usvaja mjere štednje i smanjene potrošnje; a pošto ni Tito ne želi devalvaciju dinara - mora se tiskati novac.
27
31. 12.
- Posljednja vožnja vlaka "
Samoborčeka
".
Kroz godinu
uredi
uredi kod
Početak vidnijeg opadanja jugoslovenske ekonomije (ove godine trgovinski deficit 6,4 mlrd. dolara i deficit platnog bilansa 3,4 milijarde, inflacija 30%) - od stranih faktora:
Naftni šok 1979
(račun za naftu 3,5 mlrd. dolara, pet puta više nego 1975) i svetska recesija; domaći uzroci: Srednjoročni plan ekonomskog razvoja 1976-80 s velikom investicionom potrošnjom, što sa deficitom platnog bilansa izaziva skok zaduženosti sa 5,8 na 15 mlrd. dolara
28
29
Pokrivenost jugoslavenskog uvoza izvozom iznosi 55,9%, prema 73,8% u 1965; mora se uvoziti 42% električne energije, prema 30% 1970.
30
U šoping turizmu je potrošeno dve miljarde dolara, polovina Jugoslavena je bar jednom bila u inozemstvu (posljedica nestašica).
31
U SFRJ 2,4 miliona zahteva za pasoš, odbijeno 26.000, od čega 2.350 zbog "javne bezbednosti" (Jugosloveni ostvarili 24 miliona prelazaka granice)
32
Davorin Savnik
dizajnirao "Iskrin" telefon ETA 80
33
Opširan članak o Zagrebu u NYT
34
Prvi singl grupe
Azra
(Balkan / A šta da radim).
Nastala grupa
Haustor
Gari Kasparov
pobedio na svom prvom međunarodnom turniru, u
Banjoj Luci
Slučaj "Big Ben" u
Zagrebu
- uprava tog kluba odlučila udaljiti "hašomane" - časopis "
Polet
" indirektno pozvao na demonstracije protiv kluba (bez presedana)
[1]
Arhivirano
2010-05-27 na
Wayback Machine-u
Završen rad na izdavanju sabranih dela Marksa, Engelsa i Lenjina (priredio Institut za međunarodni radnički pokret, izdala beogradska Prosveta).
U Kini uvedena
Politika jednog deteta
(od 2016. dva deteta).
VisiCalc
je prvi komercijalni program za
spreadsheet
(tabelarna izračunavanja), od ove godine se prodaje i tekstualni procesor
WordStar
Prvi put dodeljena
Pritzkerova nagrada
za arhitekturu.
Vrhunac proizvodnje nafte po glavi stanovnika: 5,5 barela godišnje, kasnije oko 4,5.
1979. u temama
uredi
uredi kod
Televizija
. TV serije: "Vaga za tačno merenje" (TV Beograd, 1975-79), "Dobročinitelji", "Osma ofanziva" (TV Beograd i Sarajevo), "Poletarac", "Sećam se", "Slom", "Srećna porodica" (TV Beograd); "Anno domini 1573", "Đavolje sjeme", "Prizori iz obiteljskog života", "Svjetionik" (TV Zagreb); "Tale" (snim. 1977), "Djetinjstvo mladosti" (TV Sarajevo).
Neki
domaći filmovi
: "
Nacionalna klasa
", "
Jovana Lukina
", "
Radio Vihor zove Anđeliju
", "
Partizanska eskadrila
", "
Čovjek koga treba ubiti
" (→
Kategorija:Filmovi 1979.
).
Neki domaći muzički/glazbeni albumi
35
Pop/rock:
Bijelo dugme
: "Bitanga i princeza";
Riblja čorba
: "
Kost u grlu
";
Prljavo kazalište
: "Prljavo kazalište";
Parni valjak
: "Gradske priče";
Divlje jagode
: "Divlje jagode";
Aerodrom
: "Kad misli mi vrludaju";
Andrej Šifrer
: "Od šanka do šanka";
Leb i sol
: "Ručni rad";
Slađana
: "Gorim od želje da ubijem noć";
Mirzino jato
: "Šećer i med";
Zabavni:
Rani mraz
: "Mojoj mami umesto maturske slike u izlogu";
Arsen Dedić
: "Rimska ploča";
Oliver Dragojević
: "Vjeruj u ljubav";
Vajta
: "Zlatna ribica";
Srebrna krila
: "Srebrna krila"
Folk:
Miroslav Ilić
: "Sreli smo se, bilo je to davno";
Gordana Stojićević
: "Iskušenja/Dobro jutro Šumadijo";
Debitantski albumi: Rani mraz, Riblja čorba, Prljavo kazalište,
Galija
, Divlje jagode,
Meri Cetinić
, Seid Memić Vajta,
Nada Obrić
, Slađana Milošević, Srebrna krila,
Kolibri
, Makadam,
Igra staklenih perli
(→
Kategorija:Albumi 1979.
Neka vozila uvedena 1979
Lancia Delta
(Evropski auto godine '80)
Mercedes-Benz W126
Peugeot 505
Opel Kadett
Volkswagen Jetta
Mk1
Mercedes-Benz G-klasa
(Puch G)
Volkswagen T3
Rođenja
uredi
uredi kod
Glavni članak:
:Kategorija:Rođeni 1979.
Januar/Siječanj – Februar/Veljača
uredi
uredi kod
8. 1.
Stipe Pletikosa
, hrvatski nogometaš
8. 1. -
Adrian Mutu
, rumunski fudbaler
15. 1.
Ivan Bosiljčić
, srpski glumac
16. 1.
Aaliyah
, američka pjevačica i glumica (†
2001.
20. 1.
Hamza Alić
, bacač kugle
27. 1.
Rosamund Pike
, glumica
9. 2.
Irina Sluckaja
, klizačica
13. 2.
Anders Behring Breivik
, masovni ubica
13. 2. -
Mena Suvari
, glumica, modni kreator
16. 2.
Bruno Šimleša
, književnik
16. 2. -
Valentino Rossi
, motociklista
21. 2.
Jennifer Love Hewitt
, glumica, pevačica
28. 2.
Ivo Karlović
, hrvatski tenisač
Mart/Ožujak – April/Travanj
uredi
uredi kod
2. 3.
Vladimir Đukanović
, srpski političar
12. 3.
Pete Doherty
, kantautor, muzičar
14. 3.
Nicolas Anelka
, fudbaler
17. 3.
Coco Austin
, glumica, model,
18. 3.
Adam Levine
, frontmen
Maroon 5
19. 3.
Ivan Ljubičić
, hrvatski tenisač
19. 3. -
Hidayet Türkoğlu
, košarkaš
22. 3.
Ida Prester
, pjevačica, voditeljka
25. 3.
Nenad Borovčanin
, bokser
29. 3.
Katarina Radivojević
, glumica
30. 3.
Norah Jones
, kantautorka, muzičarka
1. 4.
Ivano Balić
, rukometaš
4. 4.
Heath Ledger
, australijski glumac (†
2008
9. 4.
Katsuni
, glumica
10. 4.
Sophie Ellis-Bextor
, kantautorka, model
12. 4.
Mateja Kežman
, srpski fudbaler
12. 4. -
Claire Danes
, glumica
12. 4. -
Jennifer Morrison
, glumica
18. 4.
Kourtney Kardashian
, zvezda reality TV
19. 4.
Kate Hudson
, glumica
21. 4.
James McAvoy
, glumac
Maj/Svibanj – Jun/Lipanj
uredi
uredi kod
6. 5.
Ratko Varda
, košarkaš
14. 5.
Kristian Novak
, književnik, germanist
18. 5.
Mariusz Lewandowski
, fudbaler
19. 5.
Diego Forlán
, urugvajski fudbaler
19. 5. -
Andrea Pirlo
, italijanski fudbaler
24. 5.
Peđa Grbin
, hrvatski političar
25. 5.
Jonny Wilkinson
, igrač ragbija
5. 6.
Antonija Šola
, hrvatska pjevačica i glumica
12. 6.
Robyn
, švedska kantautorka
21. 6.
Chris Pratt
, glumac
24. 6.
Petra Němcová
, model
26. 6.
Ryan Tedder
, pevač
OneRepublic
30. 6.
Sylvain Chavanel
, biciklista
Jul/Srpanj – Avgust/Kolovoz
uredi
uredi kod
5. 7.
Amelie Mauresmo
, francuska teniserka
5. 7. -
Miloš Simović
, kriminalac
6. 7.
Goran Šprem
, rukometaš
18. 7.
Zrinka Cvitešić
, glumica
3. 8.
Petar Ćiritović
, hrvatski glumac
11. 8.
Nemanja Vučićević
, fudbaler
12. 8.
Zlatan Bajramović
, bosanskohercegovački nogometaš
27. 8.
Ana Begić
, glumica
Septembar/Rujan – Oktobar/Listopad
uredi
uredi kod
8. 9.
Pink
, američka kantautorka
13. 9.
Ivan Miljković
, srpski odbojkaš
14. 9.
Ivica Olić
, hrvatski nogometaš
16. 9.
Flo Rida
, reper
22. 9.
Maja Šuput
, hrvatska pjevačica
22. 9. -
Vuk Kostić
, glumac
17. 10.
Kimi Räikkönen
, finski vozač Formule 1
19. 10.
Branimir Bajić
, bosanskohercegovački nogometaš
25. 10.
Mirela Priselac Remi
, pjevačica Elementala
29. 10.
Igor Duljaj
, srpski fudbaler
Novembar/Studeni – Decembar/Prosinac
uredi
uredi kod
7. 11.
Helena Pajović
, klizačica
10. 11.
Nina Mercedez
, glumica
12. 11.
Muntazar al Zejdi
, irački novinar
14. 11.
Olga Kurylenko
, glumica, model
22. 11.
Arpad Šterbik
, rukometni golman
23. 11.
Ivica Kostelić
, hrvatski skijaš
23. 11. -
Kelly Brook
, model, glumica
8. 12.
Anita Jovanović
, slikarka
14. 12.
Michael Owen
, fudbaler
Kroz godinu
uredi
uredi kod
Aleksandra Zec
, žrtva ratnog zločina (†
1991
Dejan Ćirjaković
, glumac, komičar, muzičar
Stribor Kusturica
, muzičar, glumac
Marko Nastić
, di-džej
Smrti
uredi
uredi kod
Glavni članak:
:Kategorija:Umrli 1979.
Januar/Siječanj – Mart/Ožujak
uredi
uredi kod
3. 1.
Conrad Hilton
, osnivač hotelskog lanca, pradeda Paris Hilton (*
1887
11. 1.
Radoš Novaković
, filmski reditelj (*
1915
13. 1.
Rudolf Primorac
, general-pukovnik JNA, narodni heroj (*
1904
16. 1.
Ted Cassidy
, glumac (*
1932
17. 1.
Lazo M. Kostić
, statističar, pisac u emigraciji (*
1897
26. 1.
Nelson Rockefeller
, bivši potpredsednik SAD (*
1908
2. 2.
Sid Vicious
, član
Sex Pistols
(*
1957
7. 2.
Josef Mengele
, nacistički lekar, ratni zločinac (*
1911
10. 2.
Edvard Kardelj
, političar i ideolog u SFRJ (*
1910
12. 2.
Jean Renoir
, filmski režiser (*
1894
14. 2.
Reginald Maudling
, britanski konzervativni političar (*
1917
25. 2.
Srećko Manola
, učesnik Španskog rata i NOB, general-pukovnik JNA, narodni heroj (*
1914
1. 3.
Mustafa Barzani
, kurdski nacionalistički lider (*
1903
1. 3. -
Dolores Costello
, glumica, baka Drew Barrymore (*
1903
2. 3.
Dragoljub Dragović
, avijatičar, padobranac (*
1943
15. 3.
Léonide Massine
, ruski koreograf i plesač (*
1896
15. 3.
Ljudevit Jonke
, jezikoslovac i prevoditelj (*
1907
16. 3.
Jean Monnet
, francuski diplomat, začetnik evropske integracije (*
1888
19. 3.
Jovan Vuković
, filolog i akademik (*
1905
19. 3. -
Richard Beckinsale
, glumac (*
1947
30. 3.
Airey Neave
, britanski političar (*
1916
April/Travanj – Jun/Lipanj
uredi
uredi kod
4. 4.
Zulfikar Ali Bhutto
, bivši predsednik Pakistana (*
1928
7. 4.
Justin Popović
, pravoslavni teolog i duhovnik (*
1894
7. 4. -
Amir Abbas Hoveyda
, bivši premijer Irana (*
1919
12. 4.
Đuro Pucar
Stari, učesnik NOB, društveno-politički radnik FNRJ i NR BiH, narodni heroj (*
1899
18. 4.
Marko Alaupović
, umirovljeni nadbiskup vrhbosanski (*
1885
20. 4.
Lujo Bezeredi
, skulptor, slikar (*
1898
24. 4.
Zaharije Brkić
, astronom (*
1910
25. 4.
Slavko Batušić
, hrvatski književnik, publicist, povjesničar umjetnosti i redatelj (*
1902.
10. 5.
Ita Rina
, jugoslovenska glumica (*
1907
10. 5. -
Antun Augustinčić
, hrvatski kipar (*
1900
.)
11. 5.
Barbara Hutton
, "sirota mala bogatašica" (*
1912
15. 5.
Dionisije Milivojević
, osnivač Slobodne SPC u emigraciji (*
1898
16. 5.
Nicholas Ray
, američki reditelj
17. 5.
Zvonimir Cimermančić
, hrvatski nogometaš (*
1917.
29. 5.
Mary Pickford
, američka filmska glumica (*
1892
2. 6.
Jim Hutton
, glumac (*
1934
3. 6.
Karlo Afan de Rivera
, hrvatski slikar (*
1885
3. 6. -
Arno Schmidt
, njemački književnik (*
1914
8. 6.
Reinhard Gehlen
, prvi šef zapadnonemačke obaveštajne službe (*
1902
11. 6.
John Wayne
, američki filmski glumac (*
1907
.)
14. 6.
Blagoje Jastrebić
, književnik, urednik "Prosvete" (*
1941
16. 6.
Nicholas Ray
, američki reditelj
21. 6.
Angus MacLise
, bubnjar
Velvet Underground
, okultista (*
1938
25. 6.
Dave Fleischer
, animator (*
1894
Jul/Srpanj – Septembar/Rujan
uredi
uredi kod
11. 7.
Mitar Kovačević
, narodni heroj, Savin nećak (*
1916
12. 7.
Carmine Galante
, gangster (*
1910
12. 7. -
Minnie Riperton
, pjevačica (*
1947
13. 7.
Juraj Neidhardt
, hrvatski arhitekt (*
1901.
19. 7.
Radivoje Marković
, novinar Radio Beograda (*
1909
29. 7.
Herbert Marcuse
, filozof, politički teoretičar (*
1898
31. 7.
Milenko Šerban
, slikar i scenograf (*
1907
3. 8.
Janko Matko
, književnik (*
1898
21. 8.
Giuseppe Meazza
, fudbaler, trener (*
1910
24. 8.
Hanna Reitsch
, nemačka avijatičarka (*
1912
26. 8.
Stjepan Funarić
, narodni heroj (*
1921
27. 8.
Louis Mountbatten
, britanski vojnik, član kraljevske porodice (*
1900
30. 8.
Jean Seberg
, glumica (*
1938
2. 9.
Ivo Režek
, slikar, karikaturist (*
1898
9. 9.
Emil Kutijaro
, hrvatski glumac (*
1906
10. 9.
Jelka Asić
, hrvatska operna pjevačica (*
1922.
10. 9. -
Agostinho Neto
, prvi predsednik Angole (*
1922
14. 9.
Nur Muhammad Taraki
, predsednik Afganistana (*
1917
16. 9.
Gio Ponti
, arhitekta, dizajner (*
1891
18. 9.
- Jovan Gligorijević, operski pevač (*
1914
20. 9.
Ludvík Svoboda
, bivši predsednik Čehoslovačke (*
1895
22. 9.
Otto Robert Frisch
, austrijski nuklearni fizičar
29. 9.
Francisco Macías Nguema
, prvi predsednik Ekvatorijalne Gvineje (*
1924
Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac
uredi
uredi kod
3. 10.
Nikos Pulancas
, politički sociolog (*
1936
21. 10.
Dušan Milačić
, istoričar književnosti (*
1892
24. 10.
Carlo Abarth
, projektant automobila (*
1908
26. 10.
Park Chung-hee
, general, predsednik Južne Koreje (*
1917
27. 10.
Charles Coughlin
, američki sveštenik, profašistički radio-voditelj (*
1891
30. 10.
Rachele Mussolini
, Benitova udovica (*
1890
1. 11.
Mamie Eisenhower
, bivša Prva dama SAD (*
1896
3. 11.
Kasim ef. Dobrača
, bibliotekar Gazi Husrev-begova biblioteke (*
1910
9. 11.
Živorad Pavlović
, lekar-pedijatar, tvorac "Pavlovićeve masti" (*
1905
11. 11.
Dimitri Tiomkin
, filmski kompozitor (*
1894
17. 11.
Imanuel Velikovski
, psihijatar, katastrofičar (*
1895
23. 11.
Merle Oberon
, glumica (*
1911
30. 11.
Zeppo Marx
, najmlađi od braće (*
1901
1. 12.
Visarion Kostić
, episkop banatski (*
1910
3. 12.
Ante Fiamengo
, sociolog (*
1912
5. 12.
Sonia Delaunay
, umetnica orfizma (*
1885
22. 12.
Darryl F. Zanuck
, filmski producent, direktor studija (*
1902
23. 12.
Peggy Guggenheim
, kolekcionarka umetnosti (*
1898
24. 12.
Rudi Dutschke
, bivši studentski lider u Nemačkoj (*
1940
27. 12.
Hafizullah Amin
, predsednik Afganistana (*
1929
29. 12.
Branimir Sakač
, skladatelj (*
1918
Kroz godinu
uredi
uredi kod
Pero Popivoda
, general sovjetske avijacije (* 1916)
Gordana Todorović
, pesnikinja (*
1933
Milenko Šerban
, slikar (*
1907
Nobelove nagrade
uredi
uredi kod
Fizika
Sheldon Glashow
Abdus Salam
Steven Weinberg
(doprinos
teoriji ujedinjene
slabe
elektromagnetske interakcije
između elementarnih čestica, uključujući, između ostalog, predikciju
slabe neutralne struje
Kemija
Herbert C. Brown
Georg Wittig
(razvoj
bornih
ond.
fosfornih jedinjenja
u važne reagense u organskoj sintezi)
Fiziologija i medicina
Allan M. Cormack
Godfrey N. Hounsfield
(razvoj
kompjuterizirane tomografije
Književnost
Odysseas Elytis
(poezija koja, naspram pozadine grčke tradicije, sa senzualnom snagom i intelektualnom jasnovidošću prikazuje borbu modernog čoveka za slobodu i kreativnost)
Mir
Majka Tereza
(humanitarni rad u Kalkuti i drugde)
Ekonomija
Theodore Schultz
William Arthur Lewis
(pionirsko proučavanje istraživanja ekonomskog razvoja s naročitim obzirom za probleme zemalja u razvoju)
Reference
uredi
uredi kod
Skrozza, Tamara (3. februar 2005).
Dinastija iz šerbeta s hlebom
Vreme
„World News Briefs”
. FEB. 9, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
Olivier Roy.
Islam and Resistance in Afghanistan
, p. 99-100. Cambridge University Press. 1990
„YUGOSLAVIA MOVING AGAINST DISSIDENTS”
. APRIL 8, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
Bajec, Dolničar, 1981, str. 316
"Borba", 16. maj 1979
„Croatian Community Is Upset by Blasts”
. JUNE 9, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
„Clashing Yugoslav‐Americans Studied by Grand Jury”
. JUNE 21, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
„Around the Nation”
. MAY 25, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
10,0
10,1
More Power for Army Generals in Yugoslavia
Arhivirano
2012-06-04 na
Wayback Machine-u
, Slobodan Stanković, OSA - RFE
„Priest Sees No Contradiction in His Terrorist Acts”
. JULY 12, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
„New F.B.I. Crisis Control Center A Key to Saving 136 in Hijacking”
. JUNE 25, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
„Serbian Hijacker Surrenders as Jetliher From New York Lands in Ireland”
. JUNE 22, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
Jović 2003, 264
26. Pulski filmski festival
Arhivirano
2021-10-16 na
Wayback Machine-u
. arhiv.pulafilmfestival.hr
Hronologija života i rada Milovana Đilasa
„Djilas, Yugoslav Dissident, Faces Jail in Underground Journal Case”
. OCT. 16, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
Jović 2003, 221
Jović 2003, 283
Jović 2003, 226
Goldstein & Goldstein, 791
"Borba", 21. nov. 1979, str. 5
Storm Over an Art Exhibition in Belgrade
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, Zdenko Antić, Open Society Archives - Radio Free Europe
Goldstein & Goldstein, 792
"Borba", 23. dec. 1979
Conflict Between A Dead and A Living Yugoslav Writer
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, Slobodan Stanković, OSA - RFE
Jović 2003, 226-7
Yugoslavia's Foreign Debts
mrtav link
, Zdenko Antić, RFE Research
Yugoslavia's Economic Difficulties
mrtav link
, Zdenko Antić, OSA-RFE Research
Jović 2003, 225
Jović 2003, 228
Yugoslavs Free to Travel Abroad
mrtav link
, Slobodan Stanković, Radio Free Europe Research
Davorin Savnik ETA 80 Telephone 1979
. moma.org
„What's Doing in ZAGREB”
. NOV. 18, 1979
. Pristupljeno September 18, 2016
Explore Yugoslavia LP Album from 1979 on Discogs
. discogs.com (pristup. 15. 8. 2016.)
Literatura
Collier's Year Book
za 1979. (Microsoft Encarta 2004)
Milan Bajec, Ivan Dolničar (1981). Jugoslavija 1941-1981, Beograd: Eksport pres.
Jović, Dejan.
Jugoslavija Država koja je odumrla
. Prometej Zagreb 2003
Goldstein, Ivo & Slavko.
Tito
. Profil 2015
Vanjske veze
uredi
uredi kod
Yugoslav Communists Against "Khomeini's Ideology of Pan-Islamism
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, S.Stanković, OSA-RFE
Two Yugoslav Generals Against Aggression by Socialist Countries
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, S.Stanković, OSA-RFE
Initial Yugoslav Reactions to Soviet Invasion of Afghanistan
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, Slobodan Stanković, OSA-RFE
Kosovo -- a Yugoslav Trouble-Spot
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, Slobodan Stanković, OSA-RFE
Motorization in Yugoslavia Expanding
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, Zdenko Antić, Open Society Archives - Radio Free Europe
Yugoslavia's First Multinational Company
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, Z.Antić, OSA-RFE
Yugoslav Authors Discuss Their Position in Society
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, Z.Antić, OSA-RFE
North Korean Foreign Minister in Yugoslavia
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, S.Stanković, OSA-RFE
Belgrade Daily Accuses "Rude Pravo" of "Fraud"
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, S.Stanković, OSA-RFE
Yugoslav Youth want Socialist System with Capitalist Living Standards
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, S.Stanković, OSA-RFE
Nationality Problem Under Communism: Yugoslavs Attack Stalin's Concept
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, S.Stanković, OSA-RFE
Kardelj's Death and The Consequences
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
, S.Stanković, OSA-RFE
Romania's 35th Anniversary of 23 August 1944
Arhivirano
2011-07-28 na
Wayback Machine-u
(ima malo i o Jugoslaviji), George Cioranescu and Patrick Moore, OSA-RFE
Wikimedijina ostava
sadrži medije na temu:
1979.
Izvor:
Kategorija
Godine
Sakrivene kategorije:
Webarchive template wayback links
Svi članci s mrtvim eksternim linkovima
1979.
Započni temu