Volapük – Wikipedia
Zum Inhalt springen
Ord Wikipedia
Quest artitgel è vegnì scrit d'in student da la lingua rumantscha e pudess cuntegnair sbagls d'ortografia e da grammatica.
Volapük
es üna
lingua artifiziala
, creada tras il sacerdot tudestg
Johann Martin Schleyer
in
1879
, cun l'intenziun da facilitar la comprensiun tanter umans da differentas
culturas
. In seis emprims anns quel obtgnaiva un grand success e se estima chi quasi cent milles umans poteva esser considerats pledaders da la lingua al initi dal
sechel 20
. Nonobstante, la relativa complexità da la
grammatica
(in comparaziun cun seis principal concurrent,
Esperanto
, apparit in
1887
) e graves divisiuns tanter ils pledaders provocavan il declin da la
lingua
. Actualmain, quel es practicà tras un parve gruppa d'enthusiastas.
Schleyer, chi era un tudestg paroch catholic in Bavaria, publicava in
1879
seis emprim artichel super sia lingua auxiliar Volapük. In
1931
Arie de Jong revideva la lingua. El re-introduceva la littera "r" in multe parolas, raffinava il sistema verbal, e ils numers, ed appurava alicuns puncts da la grammatica.
Summari da la lingua:
Volapük es
agglutinant
, quist chi permitte l'uniun da divers termins per formar üna
parola
nova. Originalmain Volapük habeva 4 cass:
nominativ
accusativ
desinenza
-i
),
dativ
(desinenza
-e
) e
genitiv
(desinenza
-a
). Il
vocativ
consiste in l'inserziun da l'
interjecziun
davant il substantiv. La parola
volapük
significa "lingua dal muond": ab
vol
(muond) + desinenza da genitiv (
-a
) +
pük
(lingua). Üna critica al
volapük
era la deformaziun chi habeva suffrida las parolas chi esseva prendite ab altere linguas (tras exempl,
vol
pük
veni ab ils termins
englais
world
speech
respectivemain); assi las parolas ambas monstra üna "vista eurocentrica", ancora es incomprensibel per quasi tot il muond.
Quist exempl da Volapük es üna traducziun dal "
Pater Noster
":
Volapük original
Volapük revidit
O Fat obas, kel binol in süls,
O Fat obas, kel binol in süls!
paisaludomöz nem ola!
Nem olik pasaludükonöd!
Kömomöd monargän ola!
Regän ola kömonöd!
Jenomöz vil olik,
Vil olik jenonöd,
äs in sül, i su tal.
äsä in sul, i su tal!
Bodi obsik vädeliki givolös obes adelo.
Givolös obes adelo bodi aldelik obsik!
E pardolös obes debis obsik,
E pardolös obes döbotis obsik,
äs id obs aipardobs
debeles obas.
äsä i obs pardobs utanes, kels edöbons kol obs.
E no obis nindukolös in tentadi,
E no blufodolös obis,
sod aidalivolös obis de bad.
ab livükolös obis de bad!
Vesair era
modifitgar
modifitgar il code
Lingua auxiliar
Lingua artificiala
Colliaziuns
modifitgar
modifitgar il code
Commons: Volapük
– Collecziun da maletgs, videos e datotecas d'audio
Curs basic da Volapük, in anglese:
Breva grammatica da Volapük, in Esperanto:
Revista da Volapük, "Volapop":
Lista da discussiun dal vocabulari e grammatica da Volapük, "Vödasbuk Grup":
Lista da discussiun da Volapük, "Volapükalised":
Flenef bevünetik Volapüka
/ International Friendship of The World Language
Wikipedia in Volapük:
/ A complete original grammar of Volapük (Schleyer's classic Volapük) by Charles E. Sprague - 1888
Üna grammatica completa da Volapük in lingua italiana (1888) (il Volapük classic da Schleyer - non reformà) a cura da V. Amoretti
Da "
Categorias
Artitgels a curreger
Linguas construidas
Volapük
Agiuntar chapitel