Acupunctuur van traditionele Chinese geneeskunde
Synopsis
Acupunctuur is een kernbehandeling in de traditionele Chinese geneeskunde, waarbij dunne naalden in acupunctuurpunten op het lichaam worden gestoken om de qi en bloed te reguleren en ziekten te behandelen. Het werd in 2006 opgenomen in de nationale lijst van immaterieel cultureel erfgoed en in 2010 op de UNESCO-lijst van meesterwerken van het immaterieel cultureel erfgoed van de mensheid. Het is gebaseerd op de meridiaanleer en acupunctuurpuntentheorie, met 361 klassieke acupunctuurpunten verspreid over het hele lichaam. De Huangdi Neijing vormt de theoretische basis, en acupunctuur is inmiddels verspreid naar meer dan 180 landen wereldwijd.
Overzicht
Acupunctuur in de traditionele Chinese geneeskunde is de meest karakteristieke en invloedrijke behandelmethode in de Chinese traditionele geneeskunde, en ook de meest succesvolle vertegenwoordiger van de Chinese geneeskunde die de wereld heeft veroverd. Acupunctuur omvat twee delen: naaldtherapie en moxibustie. Naaldtherapie gebruikt speciaal vervaardigde metalen naalden die in specifieke acupunctuurpunten van het menselijk lichaam worden gestoken om ziekten te behandelen. Moxibustie gebruikt materialen zoals moxa om op acupunctuurpunten te branden of te verwarmen voor therapeutisch effect. De theoretische basis van acupunctuur is de meridiaanleer en de theorie van acupunctuurpunten. Men gelooft dat het menselijk lichaam een meridiaansysteem heeft dat qi en bloed laat circuleren, en dat acupunctuurpunten cruciale knooppunten op de meridianen zijn. Door specifieke punten te stimuleren, kunnen fysiologische functies worden gereguleerd en ziekten worden behandeld.
De geschiedenis van acupunctuur gaat terug tot duizenden jaren geleden. In 2006 werd acupunctuur opgenomen in de eerste nationale lijst van immaterieel cultureel erfgoed. Op 16 november 2010 werd acupunctuur in de traditionele Chinese geneeskunde officieel door UNESCO opgenomen in de Representatieve Lijst van het Immaterieel Cultureel Erfgoed van de Mensheid, een belangrijke mijlpaal voor de wereldwijde verspreiding van de Chinese traditionele geneeskunde. Momenteel is acupunctuur verspreid naar meer dan 180 landen en regio's wereldwijd en wordt het door de Wereldgezondheidsorganisatie erkend als een effectieve alternatieve medische therapie.
Historische oorsprong
De oorsprong van acupunctuur kan worden teruggevoerd tot het Neolithicum. Archeologen hebben in China 'bian stones' ontdekt - stenen die tot scherpe vormen zijn geslepen en worden beschouwd als de oorspronkelijke gereedschappen voor acupunctuur. De 'Huangdi Neijing' (De Innerlijke Canon van de Gele Keizer) is het oudste bewaard gebleven medische geschrift in China, samengesteld tijdens de periode van de Strijdende Staten tot de Westelijke Han-dynastie. Het documenteert gedetailleerd het meridiaansysteem, de locatie van acupunctuurpunten en acupunctuurbehandelmethoden, en legt de theoretische basis voor acupunctuur.
De beroemde arts Hua Tuo uit de Oostelijke Han-dynastie was bedreven in acupunctuur en creëerde de beroemde Hua Tuo Jiaji-punten. Huangfu Mi uit de Jin-dynastie schreef de 'Zhenjiu Jiayi Jing' (A-B Klassieker van Acupunctuur en Moxibustie), het eerste gespecialiseerde werk over acupunctuur in China, dat systematisch de locaties en indicaties van 349 acupunctuurpunten ordende. Sun Simiao's 'Qianjin Fang' (Recepten Duizend Goudwaard) uit de Tang-dynastie bevat een groot aantal acupunctuurrecepten. Wang Weiyi uit de Song-dynastie goot een koperen acupunctuurpop voor onderwijs en examens, 's werelds vroegste medische onderwijsmodel. Yang Jizhou's 'Zhenjiu Dacheng' (Grote Verzameling van Acupunctuur en Moxibustie) uit de Ming-dynastie verzamelde de kennis van acupunctuur door de eeuwen heen en blijft tot op de dag van vandaag een belangrijk naslagwerk voor acupunctuurstudenten.
Kern theorieën
| Theorie | Beschrijving |
|---|---|
| Meridiaanleer | Het menselijk lichaam heeft 12 hoofdmeridianen en 8 extra meridianen die kanalen vormen voor de circulatie van qi en bloed. |
| Theorie van acupunctuurpunten | Het hele lichaam telt 361 klassieke acupunctuurpunten en talrijke extra punten buiten de meridianen. |
| Yin-Yang en Vijf Elementen | Acupunctuurbehandeling volgt de principes van het in evenwicht brengen van Yin en Yang en de generatie- en controlecyclus van de Vijf Elementen. |
| Deqi | Na het inbrengen van de naald voelt de patiënt een gevoel van zuurheid, tintelingen, volheid of zwaarte, wat aangeeft dat de naald op de juiste plaats zit. |
| Tonificatie- en sedatietechnieken | Afhankelijk van de aandoening worden tonificatie- of sedatietechnieken gebruikt om deficiëntie of excess te reguleren. |
De meridiaanleer is de kern van de theoretische basis van acupunctuur. De traditionele Chinese geneeskunde gelooft dat het menselijk lichaam een meridiaansysteem heeft, bestaande uit 12 hoofdmeridianen en 8 extra meridianen, die als rivieren door het lichaam lopen en qi en bloed laten circuleren. Acupunctuurpunten zijn cruciale knooppunten op de meridianen; er zijn 361 klassieke punten in het hele lichaam. Wanneer de circulatie van qi en bloed in het lichaam verstoord is, ontstaat ziekte. Acupunctuur behandelt ziekten door specifieke punten te stimuleren om de meridianen te openen, qi en bloed te harmoniseren en Yin en Yang in evenwicht te brengen.
Acupunctuurgereedschappen
| Gereedschap | Beschrijving |
|---|---|
| Fijne naalden | Meest gebruikte naalden, diameter 0.2-0.3 mm, gemaakt van roestvrij staal. |
| Driezijdige naalden | Gebruikt voor bloedprikken. |
| Huidnaalden | Oppervlakkig prikken van de huid, gebruikt voor huidaandoeningen en kinderziekten. |
| Intradermale naalden | Onder de huid geplaatst voor continue stimulatie, gebruikt voor chronische ziekten. |
| Moxastaven | Aangestoken om punten te verwarmen, verwarmt de meridianen en verdrijft koude. |
| Moxakegels | Geplaatst op punten voor directe of indirecte moxibustie. |
Moderne acupunctuurnaalden zijn meestal gemaakt van roestvrij staal, zeer dun en flexibel, met een diameter van slechts 0.2 tot 0.3 millimeter. Bij het inbrengen in de huid is er vrijwel geen pijn; patiënten voelen meestal een gevoel van zuurheid, tintelingen, volheid of zwaarte, wat in de Chinese geneeskunde 'deqi' wordt genoemd. Deqi is een cruciaal teken van effectieve acupunctuur - de behandelaar voelt een zwaar, strak gevoel onder de vingers, en de patiënt voelt zuurheid en volheid, wat aangeeft dat de naald de juiste positie heeft bereikt.
Moderne ontwikkeling
Acupunctuur heeft brede erkenning en toepassing gevonden in de moderne samenleving. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) erkent dat acupunctuur een therapeutisch effect heeft bij verschillende ziekten, waaronder pijnlijke aandoeningen, neurologische aandoeningen, spijsverteringsaandoeningen en luchtwegaandoeningen. Acupunctuur wordt ook steeds populairder in westerse landen zoals Europa en Amerika, en veel landen hebben acupunctuur opgenomen in hun ziektekostenverzekeringssystemen.
Na de opname van acupunctuur in de traditionele Chinese geneeskunde op de UNESCO-lijst in 2010 is de internationale invloed verder toegenomen. Wereldwijd wordt acupunctuur gebruikt in meer dan 180 landen en regio's, met naar schatting honderdduizenden acupunctuurbeoefenaars. Het onderwijssysteem voor acupunctuur in China is ook steeds verder ontwikkeld, met talrijke universiteiten voor traditionele Chinese geneeskunde die een groot aantal gespecialiseerde acupunctuurprofessionals opleiden.
Referenties
- Chinese Immaterieel Cultureel Erfgoed Netwerk: https://www.ihchina.cn/project_details/14833/
- UNESCO Representatieve Lijst Immaterieel Erfgoed: https://ich.unesco.org/en/RL/acupuncture-and-moxibustion-of-traditional-chinese-medicine-00425
- Baidu Baike: https://baike.baidu.com/item/针灸
- Wikipedia: https://zh.wikipedia.org/zh-cn/针灸
Comments (0)