Yaşamak

Synopsis

Zhang Yimou'nun yönetmenliğini yaptığı, Ge You ve Gong Li'nin başrollerini paylaştığı epik aile trajedisi, Yu Hua'nın aynı adlı romanından uyarlanmıştır. Yarım asrı aşan Çin tarihini kapsayan film, sıradan insanların tarihin büyük dalgaları içindeki acılarını ve dayanıklılığını anlatıyor. Cannes Film Festivali Jüri Büyük Ödülü'nü kazandı ve Ge You, Cannes En İyi Erkek Oyuncu ödülünü aldı.

Genel Bakış

"Yaşamak", 1994 yılında Zhang Yimou tarafından yönetilen, yazar Yu Hua'nın aynı adlı romanından uyarlanan bir Çin filmidir. Senaryosu Lu Wei ve Yu Hua tarafından birlikte yazılmıştır. Başrollerinde Ge You ve Gong Li yer almaktadır. Filmin süresi 132 dakikadır. Douban puanı 9.3, IMDb puanı ise 8.3'tür. Film, 47. Cannes Film Festivali'nde Jüri Büyük Ödülü'nü kazanmış, Ge You ise Fugui rolüyle En İyi Erkek Oyuncu ödülünü alarak Cannes'da bu ödülü kazanan ilk Çinli oyuncu olmuştur.

Film, 1940'lardan 1970'lere kadar olan Çin'i arka plan alarak, sıradan bir ailenin yaşadığı sevinç ve acılar üzerinden İç Savaş, Büyük Atılım, Kültür Devrimi gibi tarihi dönemlerdeki küçük insanların kaderindeki dalgalanmaları gözler önüne serer. Film Çin'de bir süre yasaklanmış olsa da, Zhang Yimou'nun kariyerinin zirvesi ve Çin sinema tarihinin en büyük eserlerinden biri olarak kabul edilir.

Konu Özeti

Hikaye, 1940'ların Jiangnan kasabasında geçer. Zengin ailenin oğlu Xu Fugui (Ge You) kumara düşkündür ve tüm gününü kumarhanelerde geçirir. Karısı Jiazhen (Gong Li) defalarca onu uyarsa da başarılı olamaz ve sonunda kızı Fengxia'yı da alıp onu terk eder. O gece, Fugui tüm aile servetini gölge oyunu ustası Long Er'e kaybeder, babası ise bu duruma dayanamayarak ölür.

Her şeyini kaybeden Fugui sonunda aklını başına toplar ve kendini düzeltmeye karar verir. Jiazhen bunu öğrenince iki çocuğuyla birlikte ona geri döner ve aile yoksulluk içinde birbirine destek olarak yaşamaya başlar. Ancak kaderin darbeleri peş peşe gelir: İç Savaş sırasında Fugui, Kuomintang ordusu tarafından askere alınır ve ölümden dönüp eve geri döner; Büyük Atılım döneminde oğlu Youqing bir kaza sonucu hayatını kaybeder; Kültür Devrimi sırasında ise kızı Fengxia, tıbbi bir hata nedeniyle doğum sırasında ölür.

Sıradan insanların hayal edemeyeceği acılar yaşamış olsalar da, Fugui ve Jiazhen her zaman dirençli bir şekilde yaşamaya devam ederler. Film boyunca bir ipucu olarak kullanılan gölge oyunu, hayatın bir oyun ve kaderin değişken olduğu temasını simgeler. Filmin sonunda, yaşlanmış Fugui torununa şu yürek burkan ama aynı zamanda güçlendirici sözleri söyler: "Tavuk büyür kaz olur, kaz büyür koyun olur, koyun büyür inek gelir, günler de gittikçe daha iyi olur."

Oyuncu Kadrosu

Ödüller

Kültürel Etki

"Yaşamak", Çin sinema tarihinin en önemli eserlerinden biri olarak kabul edilir. Film, son derece ağır bir tarihi konuyu aşırı derecede kontrollü bir şekilde sunar; suçlama ya da duygu sömürüsü yapmadan, izleyiciye sakinlik içinde büyük bir şok yaşatır. Yu Hua'nın orijinal romanı zaten yüksek bir edebi değere sahiptir ve Zhang Yimou'nun uyarlaması ise hikayeye daha somut bir görsel ifade kazandırmıştır.

Ge You, filmde Çin sinema tarihinin en seçkin performanslarından birini sergilemiştir. Fugui'yi, coşkulu bir gençlikten yaşlanmış ve yıpranmış bir ihtiyarlığa uzanan uzun bir yaşam aralığını mükemmel bir şekilde canlandırmış, her aşamada tamamen farklı bir beden dili ve ifade detayı sergilemiştir. Bu, onun birçok uluslararası rakibini geride bırakarak Cannes'da En İyi Erkek Oyuncu ödülünü kazanmasının temel nedenidir.

Filmdeki gölge oyunu unsuru son derece semboliktir. Gölge oyunu, Fugui'nin tek geçim kaynağıdır ve aynı zamanda onun hayatındaki iniş çıkışların tanığıdır. Gölge oyunu kutusu nihayet yakıldığında, eski dönemin sonunu simgeler; Fugui'nin torunu için boş bir kutuyu kullanarak performans sergilediği sahnede ise, yaşam gücünün inatçı devamlılığı simgelenir.

Referanslar

1. Douban Film: Yaşamak
2. Wikipedia: To Live (1994 film)
3. Baidu Baike: Yaşamak
4. IMDb: To Live